| dc.contributor.advisor |
Swanepoel, A. P. |
en |
| dc.contributor.author |
De Freitas, Eduardo Manuel Boaventura
|
|
| dc.date.accessioned |
2026-11-09T13:09:54Z |
|
| dc.date.available |
2026-11-09T13:09:54Z |
|
| dc.date.issued |
2025-12 |
|
| dc.identifier.uri |
https://ir.unisa.ac.za/handle/10500/33234 |
|
| dc.description |
Abstracts in English, Zulu and Setswana |
en |
| dc.description.abstract |
This study examined whether trustees’ actions specifically the vesting or distribution of a capital asset or a capital gain to a single beneficiary, or changes to the composition of trustees or beneficiaries constitute a disposal under paragraph 11(1)(g) of the Eighth Schedule to the Income Tax Act No. 58 of 1962 (the Act), thereby triggering a Value Shifting Arrangement (VSA) and a Capital Gains Tax (CGT) event. Existing literature provides limited analysis of how such actions give rise to VSAs in multi-beneficiary estate-planning trusts, revealing a significant doctrinal interpretative gap.
A mixed-methods approach was employed, combining doctrinal analysis of the Act, case law, SARS guides, and academic literature with empirical insights from expert interviews (participants) and an online questionnaire (respondents). The research investigated the nature of beneficiaries’ rights, the statutory elements of the VSA definition, and the interaction between VSAs and other provisions of the Act, including gross income, donations tax, ordinary disposal rules (paragraph 11(1)(a) to (d)) of the Eighth Schedule) and estate duty, as well as the Davis Tax Committee’s recommendations for trusts.
The research findings indicate that trustees’ actions affecting discretionary (contingent) rights do not give rise to VSA disposals. Where beneficiaries hold vested rights, a VSA disposal and a CGT event may arise, particularly where trustees’ decisions alter beneficiaries’ interests within the VSA and CGT scope. Administrative trustees’ actions that do not affect beneficiaries’ interests such as appointing or removing a trustee do not constitute VSA disposals.
A comparative analysis of Australian and United Kingdom trust tax law, selected as international benchmarks, revealed similar distinctions between discretionary and fixed interests, although Australia’s Value Shifting Regime is notably complex in its application. The study also identified statutory provisions that independently prevent certain trustees’ actions from resulting in VSA disposals, and the Thistle Trust case illustrated practical tax compliance challenges, including exposure to penalties and interest.
Drawing on doctrinal and empirical research findings, the study developed a practical framework to guide tax practitioners in analysing trustees’ actions for potential VSA-related CGT consequences. The study concludes with limitations relating to trust diversity and recommends further research into the interaction between VSAs and the general anti-avoidance rules applicable to trusts. |
en |
| dc.description.abstract |
Lolu cwaningo luhlole ukuthi ngabe izenzo ezenziwa ngabaphathiswa be-trust, ikakhulukazi ukunikezela noma ukwaba impahla eyinhloko noma inzuzo etholakala ekuthengisweni noma ekukhuleni kwenani layo kumzuzi oyedwa, noma izinguquko ekwakhekeni kwabaphathiswa noma kwabazuzi, zibalwa njengokulahlwa noma ukudluliswa kwempahla ngaphansi kwesigaba 11(1)(g) Sesheduli Yesishiyagalombili yoMthetho Wentela Yomholo Namba. 58 ka-1962, ngaleyo ndlela kudale Uhlelo Olushintshayo Lwenani (i-VSA) kanye nesenzakalo Sentela Yenzuzo Yezimali (i-CGT). Imibhalo nezifundo okukhona kubonisa ukuhlaziywa okunomkhawulo kokuthi lezi zenzo zingaphakamisa kanjani ama-VSA kuma-thrasti ahlela ifa elimayelana nomhlaba anabazuzi abaningi. Lokhu kukhombisa ukuthi kusekhona isikhala elibalulekile ekuqondeni nasekuhumusheni izimiso zomthetho.
Kwasetshenziswa indlela yocwaningo exubile, ehlanganisa ukuhlaziywa okumayelana nezimfundiso eziyizinkolelo Zomthetho, imithetho yezamacala, iziqondiso ze-SARS, kanye nemibhalo yezifundiswa, nemibono evela kongoti kwezenhlokhono (ababambe iqhaza) kanye nohlu lwemibuzo olwenziwa nge-inthanethi oluphendulwe ngabaphenduli. Ucwaningo lwahlola uhlobo lwamalungelo abazuzi, izici ezibekwe ngumthetho ezakha incazelo ye-VSA, kanye nokuxhumana phakathi kwama-VSA nezinye izihlinzeko Zomthetho, okubandakanya imali engenayo ephelele, intela yezokusiza, imithetho ejwayelekile emayelana noma ukudluliswa kwempahla ngaphansi kwezigaba 11(1)(a) kuya ku-(d) Zesheduli Yesishiyagalombili, kanye nentela yefa yezomhlaba bese kuba izincomo Zekomidi ka-Davis Tax mayelana nama-thrasti.
Imiphumela yocwaningo ikhombisa ukuthi izenzo zabaphathiswa be-thrasti ezithinta amalungelo okuzikhethela noma amalungelo ancike ekwenzekeni kwesimo esithile azibangeli ukulahlwa noma ukudluliswa kwempahla okubhekwa njenge-VSA. Lapho abazuzi benamalungelo asevele egunyaziwe futhi esezinzile, ukulahlwa noma ukudluliswa kwempahla ngaphansi kwe-VSA kanye nesenzakalo se-CGT kungahle kwenzeke, ikakhulukazi uma izinqumo zabaphathiswa ziguqula izabelo noma izinzuzo zabazuzi ngendlela ewela ngaphansi kwemibandela ye-VSA ne-CGT. Izenzo zokuphatha ezenziwa ngabaphathiswa ezingathinti izintshisekelo noma amalungelo abazuzi, njengokuqoka noma ukususa umphathiswa, azibhekwa njengokulahlwa noma ukudluliswa kwempahla ngaphansi kwe-VSA.
Ukuhlaziywa okuqhathanisa umthetho wentela wama-thrasti wase-Australia nowase-United Kingdom, okhethwe njengezibonelo zokuqhathanisa namazinga omhlaba, kwaveza ukuthi kunomehluko ofanayo phakathi kwenzalo yokuzikhethela kanye neqondile. Nokho, Uhlelo Lwezentela lwase-Australia ibonakala iwukuvuleleka kakhulu ekusetshenzisweni kwayo. Ucwaningo luphinde lwathola izihlinzeko zomthetho ezivimbela ngokuzimele ukuthi ezinye izenzo zabaphathiswa bama-trust ziholele ekulahlweni noma ekudlulisweni kwempahla okubhekwa njenge-VSA, udaba lwe-Thistle Trust lakhombisa izinselelo ezikhona ekuthobeleni izimfuneko zentela ngokwenza, okubandakanya ukubhekana nezijeziso kanye nenzalo ngenxa yokungathobeli noma ukubambezeleka ekufezeni izibopho zentela.
Ngokusekelwe emiphumeleni yocwaningo lwezomthetho kanye nocwaningo olusekelwe emininingwaneni eqoqwe kubabambiqhaza, lolu cwaningo lwakha uhlaka olusebenzayo lokuqondisa ongoti bentela ekuhlaziyeni izenzo zabaphathiswa bama-trust ukuze kutholakale imiphumela engaba khona ye-CGT ehlobene nama-VSA. Ucwaningo luphetha ngokuchaza imikhawulo yalo ikakhulukazi ephathelene nokwehlukahlukana kwama-trust, futhi luncoma ukuthi kwenziwe olunye ucwaningo mayelana nokuxhumana phakathi kwama-VSA kanye nemithetho ejwayelekile yokugwema noma yokulwa nokugwenywa kwentela esebenza kuma-trust. |
zu |
| dc.description.abstract |
Thutopatlisiso eno e ne ya sekaseka gore a ditiro tsa batlhokomedi ba diterasete, segolobogolo go bewa kgotsa go abiwa ga thoto ya letlotlo kgotsa poelo ya matlotlo go moamogeladitshiamelo a le mongwe fela, kgotsa diphetogo mo popego ya batlhokomedi ba diterasete kgotsa baamogeladitshiamelo, di kaya phatlhalatso go ya ka temana ya 11(1)(g) ya Mametlelelo ya Borobedi ya Molao wa Lekgetho la Lotseno wa bo58 wa 1962 (Molao), mme ka jalo di baka Thulaganyo ya Phetiso ya Boleng (VSA) le tiragalo ya Lekgetho la Dipoelo tsa Matlotlo (CGT). Dikwalo tsa thuto tse di leng teng di na le tshekatsheko e e lekanyeditsweng ya gore ditiro tse di ntseng jalo di baka jang di-VSA mo diteraseteng tsa thulaganyo ya boswa tse di nang le baamogeladitshiamelo ba le bantsi, mme seno se senola phatlha e kgolo mo tlhalosong ya thuto ya molao.
Go ne ga dirisiwa mokgwa o o kopanyang mekgwa e e farologaneng, o o kopantseng tshekatsheko ya thuto ya semolao ya Molao, molao wa dikgotlatshekelo, dikaelo tsa SARS le dikwalo tsa thuto, mmogo le kitso ya maitemogelo e e bonweng mo dipotsolotsong le baitseanape (batsayakarolo) le lenanetsotso la dipotso la mo inthaneteng (baarabi). Patlisiso e ne ya batlisisa mofuta wa ditshwanelo tsa baamogeladitshiamelo, dintlha tsa semolao tsa tlhaloso ya VSA, le tirisano magareng ga di-VSA le ditlamelo tse dingwe tsa Molao, go akaretsa letsenokakaretso, Lekgetlo la Dikatso, melao e e tlwaelegileng ya phatlhalatso (temana ya 11(1)(a) go fitlha go (d) ya Mametlelelo ya Borobedi) le kgethisoboswa, mmogo le dikatlanegiso tsa Komiti ya Lekgetho ya Davis malebana le diterasete.
Diphitlhelelo tsa patlisiso di bontsha gore ditiro tsa batlhokomedi ba diterasete tse di amang ditshwanelo tsa boikgethelo (ditshwanelo tse di ikaegileng ka maemo) ga di bake diphatlhalatso tse di amanang le VSA. Fa baamogeladitshiamelo ba na le ditshwanelo tse di tlhomameng, phatlhalatso ya VSA le tiragalo ya CGT di ka tlhaga,segolobogolo fa ditshwetso tsa batlhokomedi ba diterasete di fetola dikgatlhego tsa baamogeladitshiamelo mo maemong a a akarediwang ke VSA le CGT. Ditiro tsa tsamaiso tsa batlhokomedi ba diterasete tse di sa ameng dikgatlhego tsa baamogeladitshiamelo, jaaka go tlhoma kgotsa go tlosa motlhokomedi, ga di kaye diphatlhalatso tsa VSA.
Tshekatsheko ya tshwantshanyo ya molao wa lekgetho la diterasete wa Australia le wa United Kingdom, e e tlhophilweng jaaka ditekanyetso tsa boditšhabatšhaba, e ne ya senola dipharologano tse di tshwanang magareng ga dikgatlhego tsa boikgethelo le dikgatlhego tse di tlhomameng, le fa Thulaganyo ya Phetiso ya Boleng ya Australia e raraane thata mo tirisong ya yone. Thutopatlisiso eno e ne ya supa gape ditlamelo tsa semolao tse ka botsone di thibelang ditiro dingwe tsa batlhokomedi ba diterasete go felela ka diphatlhalatso tsa VSA, mme kgetsi ya Thistle Trust e ne ya bontsha dikgwetlho tsa boikobela lekgetho mo tirisong, go akaretsa go nna mo kotsing ya dikotlhao le morokotso.
Go ikaegilwe ka diphitlhelelo tsa patlisiso ya thuto ya molao le ya maitemogelo, thutopatlisiso eno e ne ya tlhama letlhomeso le le dirisiwang go kaela badiri ba lekgetho fa ba sekaseka ditiro tsa batlhokomedi ba diterasete mabapi le ditlamorago tse di ka nnang teng tsa CGT tse di amanang le VSA. Thutopatlisiso eno e konela ka go supa dikgoreletsi tse di amanang le mefutafuta ya diterasete, mme e akantsha gore go dirwe dipatlisiso tse di oketsegileng ka ga tirisano magareng ga di-VSA le melao e e akaretsang ya go thibela go tila lekgetho e e dirisiwang mo diteraseteng. |
ts |
| dc.format.extent |
1 online resource (xxxv, 595 leaves) |
en |
| dc.language.iso |
en |
en |
| dc.subject |
Assets |
en |
| dc.subject |
Contingent rights |
en |
| dc.subject |
Discretionary trusts |
en |
| dc.subject |
Disposals |
en |
| dc.subject |
Estate-planning trusts |
en |
| dc.subject |
Measurement of value shifting |
en |
| dc.subject |
Non-discretionary trusts |
en |
| dc.subject |
Value shifting arrangements |
en |
| dc.subject |
Vested rights |
en |
| dc.subject |
Vested trusts |
en |
| dc.subject |
Izimpahla |
zu |
| dc.subject |
Amalungelo angakabi nesiqiniseko |
zu |
| dc.subject |
Azotholakala kuphela uma kwenzeka okuthile |
zu |
| dc.subject |
I-trasti enegunya lokuzikhethela ekwabeleni abazuzi impahla noma inzuzo |
zu |
| dc.subject |
Ukulahla noma ukudlulisa |
zu |
| dc.subject |
Ama-trasti ohlelo lwezomhlaba, |
zu |
| dc.subject |
Ukukalwa kokushintsha kwenani |
zu |
| dc.subject |
Ama-trasti angenalo igunya elibanzi lokuzikhethela ukuthi yimuphi umzuzi ozothola impahla noma inzuzo |
zu |
| dc.subject |
Izinhlelo ezishintshayo kwezenani |
zu |
| dc.subject |
Amalungelo asuke eqinisekisiwe |
zu |
| dc.subject |
Abazuzi benamalungelo aqinisekisiwe bama-trasti |
zu |
| dc.subject |
Dithoto |
ts |
| dc.subject |
Ditshwanelo tse di ikaegileng ka maemo |
ts |
| dc.subject |
Diterasete tsa boikakanyetso |
ts |
| dc.subject |
Diphatlhalatso |
ts |
| dc.subject |
Diterasete tsa thulaganyo ya boswa |
ts |
| dc.subject |
Tekanyo ya phetiso ya boleng, |
ts |
| dc.subject |
Diterasete tse e seng tsa boikakanyetso |
ts |
| dc.subject |
Dithulaganyo tsa phetiso ya boleng |
ts |
| dc.subject |
Ditshwanelo tse di tlhomameng |
ts |
| dc.subject |
Diterasete tse di nang le ditshwanelo tse di tlhomameng |
ts |
| dc.subject.lcsh |
Trusts and trustees -- Taxation -- South Africa |
en |
| dc.subject.lcsh |
Estate planning -- South Africa |
en |
| dc.subject.lcsh |
Capital gains tax -- Law and legislation -- South Africa |
en |
| dc.subject.lcsh |
Tax evasion -- South Africa |
en |
| dc.subject.other |
UCTD |
en |
| dc.title |
An analysis of trustees' actions in value shifting arrangements in estate-planning trusts : a practical framework for tax practitioners informed by experts' perceptions under the Income Tax Act |
en |
| dc.type |
Thesis |
en |
| dc.description.department |
Taxation |
en |
| dc.description.degree |
PhD. (Taxation) |
en |